NIKOS THEODORAKIS

NIKOS THEODORAKIS
«"Δημόσια χρέη"! Η εργατική τάξη ξέρει ότι τα χρέη αυτά δεν είναι δικά της και όταν πάρει την εξουσία θα αναθέσει την εξόφλησή τους σε εκείνους που τα έκαναν». (Λένιν, Απαντα, τόμος 33ος, σελ. 203)

Δευτέρα, 3 Φεβρουαρίου 2014

Καμπανάκια κινδύνου για οικονομία-τράπεζες...


  Την ώρα που η χώρα εισέρχεται σε μια μακρά, όπως φαίνεται, περίοδο ακραίων πολιτικών εντάσεων, χωρίς να αποκλείεται και το σενάριο πρόωρων εκλογών, έγκυροι αναλυτές προειδοποιούν για σοβαρούς κινδύνους που εξακολουθούν να απειλούν την οικονομία και το τραπεζικό σύστημα.

 Το πρώτο «καμπανάκι» ακούσθηκε χθες από το εγκυρότερο ίδρυμα οικονομικών αναλύσεων του ιδιωτικού τομέα, το ΙΟΒΕ: ενώ η τρόικα και η κυβέρνηση προεξοφλούν με βεβαιότητα ότι το 2014 θα είναι το πρώτο έτος ανάπτυξης, μετά την πολυετή ύφεση, το ΙΟΒΕ εκτιμά, όπως αναφέρεται στην τριμηνιαία έκθεσή του, ότι «το προϊόν της ελληνική οικονομίας θα σταθεροποιηθεί φέτος στο περυσινό επίπεδό του, χωρίς να αποκλείεται το ενδεχόμενο νέας μικρής μείωσής του». Πάντως, το ΙΟΒΕ περιμένει μείωση της ανεργίας στο 26%.

  Όπως επισημαίνεται στην έκθεση, αν και έχει επιτευχθεί κάποια ισορροπία, χωρίς αύξηση των επενδύσεων και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, η δημοσιονομική και πολιτική κατάσταση μπορεί να γίνει εύθραυστη. «Η Ελλάδα διανύει μία περίοδο στασιμότητας», τόνισε ο πρόεδρος του ΙΟΒΕ, Οδυσσέας Κυριακόπουλος, και μίλησε για κόπωση στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων και μη δημιουργική αξιωματική αντιπολίτευση.

  Ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ, Νίκος Βέττας, υπογράμμισε πως το φετινό πλεόνασμα δεν επαρκεί για την οριστική διευθέτηση της ελληνικής κρίσης και

προειδοποίησε ότι ο τρόπος με τον οποίο θα αξιοποιηθεί θέλει μεγάλη προσοχή. Για το θέμα του χρέους, υποστήριξε ότι η Ελλάδα μπορεί να ζητήσει την ελάφρυνσή του, όμως όχι μονομερώς, αλλά στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, διότι το ελληνικό χρέος είναι και ευρωπαϊκό χρέος.

  «Πρέπει να επιτευχθεί συμφωνία για σταδιακή μείωση του χρέους, με τον όρο εφαρμογής μεταρρυθμίσεων οι οποίες δεν έχουν γίνει έως και σήμερα. Δεν μιλάμε για μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής, μιλάμε για μεταρρυθμίσεις», υπογράμμισε ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ.

Ένας ΣΥΡΙΖΑΙΟΣ στην τρόικα;

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον, σε σχέση με τον τρόπο διευθέτησης του χρέους, παρουσιάζουν χθεσινές δηλώσεις, στην Deutsche Welle, του Γερμανού οικονομολόγου Γενς Μπάστιαν, που μέχρι πρότινος συμμετείχε στην Task Force του Χορστ Ράιχενμπαχ. Ο Μπάστιαν υπογραμμίζει ότι η Ελλάδα δεν έχει τη δυνατότητα να αποπληρώσει το χρέος με τις δικές της δυνάμεις. Τονίζει ότι «η Ελλάδα δεν θα μπορέσει να εξυπηρετήσει το χρέος ακόμη και αν διευρυνθεί η φορολογική βάση και ενισχυθεί η φορολογική εντιμότητα.

Ο Γερμανός οικονομολόγος αιφνιδιάζει με την πρότασή του για τη διευθέτηση του χρέους, καθώς τα όσα δηλώνει έρχονται σε πλήρη ευθυγράμμιση με την κεντρική θέση του ΣΥΡΙΖΑ, σύμφωνα με την οποία θα πρέπει γίνει μια διεθνής διάσκεψη, όπως αυτή του 1952, όπου «κουρεύτηκε» το γερμανικό χρέος.

  «Χρειαζόμαστε», τονίζει, «μια διεθνή διάσκεψη για το χρέος, όπως έγινε το 1952 στο Λονδίνο για τη Γερμανία. Αυτή τη φορά θα έπρεπε να ξεκινήσει με την Ελλάδα, όπου θα συνδέσουμε το “κούρεμα” με πολύ συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Μέσω του ”κουρέματος” θα μπορέσουμε να θέσουμε τη χώρα σε μια καλύτερη βάση για το μέλλον».

  Ο Μπάστιαν αναγνωρίζει ότι στην παρούσα φάση το θέμα αποτελεί ταμπού για τους πιστωτές. Το αργότερο όμως όταν το χρέος φτάσει και πάλι στα επίπεδα προ «κουρέματος» του 2012, οι δημόσιοι πιστωτές της Ελλάδας θα αναγκαστούν να συζητήσουν το ενδεχόμενο μιας νέας διευθέτησης.

Καμπανάκι για τις τράπεζες

  Οι ελληνικές τράπεζες δεν έχουν ξεφύγει από τον κίνδυνο ακόμη, προειδοποιεί σε ανάλυσή της η γερμανική επενδυτική τράπεζα Berenberg. Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες έχουν διανύσει πολύ δρόμο από το «χαμηλό» του 2011, λέει, αλλά παραμένουν ακόμη σημαντικά ρίσκα για τη σταθερότητα.

 Οι υφιστάμενοι μέτοχοι μπορεί να έλθουν αντιμέτωποι με dilution εάν η Τράπεζα της Ελλάδας, η τρόικα και η κυβέρνηση αποφασίσουν ότι οι τράπεζες έχουν επιπρόσθετες κεφαλαιακές ανάγκες με βάση την έκθεση της BlackRock (ολοκληρώθηκε το Δεκέμβριο). Αυτό επίσης θα υπονομεύσει την αξιοπιστία της πρόσφατης ανακεφαλαιοπίησης.

  Το επόμενο ορόσημο για τον κλάδο, σύμφωνα με την Berenberg, είναι η αξιολόγηση των κεφαλαιακών αναγκών. Το Δεκέμβριο, η Blackrock ολοκλήρωσε την αξιολόγηση των στοιχείων ενεργητικού και υπέβαλε σε stress test τις εκτιμώμενες πιστωτικές απώλειες των τραπεζών. Η ΤτΕ, η κυβέρνηση και η τρόικα, αξιολογούν τώρα την κεφαλαιακή επάρκεια των τεσσάρων συστημικών τραπεζών με βάση αυτή την αξιολόγηση, και θα ανακοινώσουν τα αποτελέσματα το Φεβρουάριο.

  Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την κερδοφορία και το κεφάλαιο παραμένει το πιστωτικό ρίσκο, τονίζει η Berenberg. Οι ελληνικές τράπεζες εκτιμούν ότι τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια (περίπου στο ένα τρίτο του συνόλου), θα κορυφωθούν το 2014.

  Η ποιότητα του ενεργητικού υπόκειται σε οικονομικό, κοινωνικό και πολιτικό ρίσκο, τονίζει. Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών, η Ελλάδα έχει κάνει σημαντική δημοσιονομική πρόοδο. Ωστόσο, οι εναπομείνασες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις δεν είναι απλές και η οικονομική σταθερότητα φέρει υψηλό κοινωνικό και πολιτικό ρίσκο. Εάν οι τοπικές και οι ευρωεκλογές το 2014 προκαλέσουν εθνικές εκλογές, η ελληνική οικονομική πρόοδος θα μπορούσε να εκτροχιαστεί, επηρεάζοντας την ποιότητα των τραπεζικών στοιχείων ενεργητικού
.